Soldan ve sağdan trafik akan ülkeler
Dünyanın çoğunda trafik sağdan akar, ama yaklaşık 75 ülke ve bölgede araçlar yolun solunda ilerler. Kiralık bir araçla yola çıkmadan ya da yalnızca karşıdan karşıya geçmeden önce bunu bilmek önemlidir. Bu rehberde iki sistemin kısa tarihini, alışık olmadığınız yönde araç kullanırken dikkat edilecekleri ve yayalar için ipuçlarını anlatıyoruz. Sayfanın sonunda her ülkenin trafik yönünü tek tabloda bulabilirsiniz.
Son güncelleme: Kasım 2026
Kısaca
- Dünya nüfusunun yaklaşık üçte ikisi sağdan akan trafiğin olduğu ülkelerde yaşar.
- Soldan akan trafik en çok Birleşik Krallık'ın tarihsel etkisinin olduğu ülkelerde ve Japonya'da görülür.
- Soldan akan trafikte direksiyon aracın sağındadır; sağdan akan trafikte solundadır.
Solda sürülen başlıca ülkeler
- Avrupa — Birleşik Krallık, İrlanda, Malta, Kıbrıs
- Asya — Japonya, Hindistan, Pakistan, Bangladeş, Sri Lanka, Nepal, Tayland, Malezya, Singapur, Endonezya, Hong Kong ve Makao
- Okyanusya — Avustralya, Yeni Zelanda, Fiji ve birçok Pasifik adası
- Afrika — Güney Afrika, Kenya, Tanzanya, Uganda, Zimbabve, Zambiya, Mozambik, Botsvana, Namibya ve Mauritius
- Amerika — Jamaika, Bahamalar, Barbados, Trinidad ve Tobago, Guyana, Surinam ve bazı Karayip adaları
Neden iki farklı sistem var?
Tarihçilerin yaygın açıklamasına göre, atlı ve yaya yolcular Orta Çağ'da çoğu zaman yolun solunu kullanırdı; böylece sağ elini kullanan biri karşıdan geleni silahlı eliyle karşılayabilirdi. Birleşik Krallık bu alışkanlığı yasalaştırdı ve sömürgelerine taşıdı.
Kıta Avrupası'nda ise 18. ve 19. yüzyıllarda sağdan gitme yaygınlaştı; Fransa'nın etkisi ve Napolyon dönemindeki düzenlemeler bunu hızlandırdı. Kuzey Amerika'da büyük yük arabalarının sürücüleri soldaki atlara oturduğu için sağ şerit tercih edildi. 20. yüzyılda birçok ülke komşularıyla uyum için soldan sağa geçti; İsveç'in 1967'deki geçişi bunun en bilinen örneğidir. Japonya'nın sol sistemi ise İngiliz etkisinden bağımsız, kendi tarihsel gelişimine dayanır.
Alışık olmadığınız yönde araç kiralamak
- Mümkünse otomatik vitesli araç kiralayın; vitesi diğer elinizle kullanmak alışma süresini uzatır.
- İlk sürüşünüzü havalimanı çıkışı gibi sakin bir saatte ve tanıdık olmayan şehir merkezinden uzakta yapın.
- Sinyal ve silecek kolları ters tarafta olabilir; dönüşte silecekleri çalıştırmanız sık rastlanan bir durumdur.
- Aracın sürücü tarafı yolun ortasına bakmalıdır. Bu basit kural, kavşaktan çıkarken yanlış şeride girmeyi önler.
- Yorgunken ve uzun bir uçuştan hemen sonra direksiyona geçmeyin.
- Sınırı karayoluyla geçecekseniz, iki ülkede trafik yönünün değişebileceğini unutmayın (örneğin Tayland ile Laos ya da Hong Kong ile Çin arasında).
Uluslararası sürücü belgesi
Birçok ülke, ehliyetinizin yanında Uluslararası Sürücü Belgesi (International Driving Permit) ister. Bu belge ehliyetin yerine geçmez; yalnızca birkaç dilde yazılmış bir çevirisi gibidir ve her zaman asıl ehliyetle birlikte taşınır.
Kurallar ülkeye ve ehliyetinizin hangi ülkeden alındığına göre değişir. Bazı ülkeler belgeyi yasa gereği ister, bazılarında ise yalnızca kiralama şirketleri ya da polis sorabilir. Yola çıkmadan önce gideceğiniz ülkenin resmî kaynaklarına ve kiralama şirketinin şartlarına bakın.
Döner kavşaklar ve kavşaklar
Sağdan akan trafikte döner kavşaklarda saat yönünün tersine dönülür; soldan akan trafikte ise saat yönünde. Giriş önceliği de ülkeye göre değişebilir: çoğu ülkede kavşağın içindeki araç önceliklidir, ama bazı yerlerde yerel kurallar farklıdır.
Kırmızı ışıkta dönüş kuralları da ülkeden ülkeye değişir. Örneğin ABD'nin çoğu eyaletinde durduktan sonra kırmızıda sağa dönmek serbesttir; birçok Avrupa ülkesinde ise yasaktır. Bu tür kuralları kiralama öncesinde kontrol edin.
Yayalar için: önce diğer tarafa bakın
Trafik yönü farklı bir ülkede en büyük risk çoğu zaman yaya olarak karşıya geçerken ortaya çıkar. Alışkanlıkla yanlış tarafa bakar ve araç gelmiyor sanarak yola çıkabilirsiniz.
Karşıya geçmeden önce iki tarafa da bakın ve yaya geçitlerini kullanın. Londra gibi bazı şehirlerde kaldırıma "look right" ya da "look left" yazılır; bu uyarılara dikkat edin. Bisiklet ve scooter kiralıyorsanız aynı kurallar sizin için de geçerlidir.
Ülkelere göre trafik yönü
Kaynaklar: Wikidata ve ülkelerin trafik mevzuatına ilişkin açık kaynaklar; tarih bölümü genel kabul görmüş tarihsel açıklamalara dayanır. Sürücü belgesi kuralları değişebilir; seyahatten önce resmî kaynaklardan doğrulayın.